Na lewym L4 tracimy miliony

Łukasz (37 lat, były pracownik korporacji) mówi wprost: - Poszedłem na zwolnienie, bo w firmie szykowała się redukcja etatów. Chorowałem pół roku. Dało mi to czas na znalezienie nowej pracy. Nie mam wyrzutów sumienia. Wszyscy tak robią - usprawiedliwia się. Płacą za to też wszyscy, bo świadczenia ZUS pochodzą z naszych składek i podatków.

Czytaj też Boimy się zwolnienia z pracy, więc uciekamy na zwolnienie lekarskie 

W 2011 roku ZUS skontrolował 136 tys. chorych, czy prawidłowo wykorzystują zwolnienie lekarskie. W efekcie 4,3 tys. osób pozbawiono prawa do zasiłku, czyli cofnięto wypłatę świadczeń chorobowych na łączną kwotę 4,2 mln zł. To nie wszystko. W ramach kontroli lekarze orzecznicy sprawdzili też prawidłowość orzekania o czasowej niezdolności do pracy i wydali 38,2 tys. decyzji wstrzymujących dalszą wypłatę zasiłku chorobowego. Liczba ograniczonej w ten sposób absencji sięgnęła 206,7 tys. dni, a kwota wstrzymanych zasiłków - 1,7 mln zł. W całym poprzednim roku cofnięto bądź obniżono świadczenia chorobowe na blisko 150 mln zł!

Lubuskie też objęła kontrola. Sprawdzono 3,4 tys. osób, jak wykorzystują zwolnienie lekarskie. Z powodu wykrytych nieprawidłowości odzyskano 46,1 tys. zł. Po kontroli orzekania o czasowej niezdolności do pracy do kasy ZUS z naszego województwa wpłynęło 370,3 tys. zł. - Z lewymi zwolnieniami borykamy się od lat. Próbujemy walczyć premiujących tych, którzy mają najmniejszą absencję, ale to nie załatwia sprawy - mówi Janusz Jasiński, przewodniczący Organizacji Pracodawców Ziemi Lubuskiej.

Czytaj też Mrozy z pracy nie zwalniają 

Eksperci twierdzą, że liczba chorujących osób ma wiele wspólnego z niepewną sytuacją na rynku pracy.- Wraz z nadejściem drugiej fali kryzysu notujemy wzrost liczby zwolnień lekarskich wśród pracowników, jednak wzrost ten jest niewielki w porównaniu do pierwszej fali kryzysu z 2008 roku - podkreśla Łukasz Koszczoł, senior branch manager Randstad, agencji zajmującej się m.in. analizą rynku pracy. I dodaje, że stosunek zwolnień uzasadnionych do nieuzasadnionych jest trudny do oszacowania z powodu krótkiego czasu, którym dysponuje ZUS, aby przeprowadzić kontrolę. - W przypadku podejrzeń pracodawca ma prawo skierować wniosek do ZUS o dokonanie kontroli. Jednak takie działanie ma sens w przypadku zwolnienia chorobowego trwającego minimum 14 dni kalendarzowych. Pracownik ma siedem dni na dostarczenie L4 pracodawcy, w wyniku czego często brakuje czasu na przekazanie wniosku oraz kontrolę - dodaje Koszczoł.

ZUS przypomina, że kontrolować mogą sami pracodawcy, jeśli zatrudniają powyżej 20 pracowników. Za pierwsze 33 dni zwolnienia to w końcu oni płacą. - Ale pokrzywdzeni są wszyscy. Ktoś musi przecież przejąć obowiązki osoby, która nieuczciwie wykorzystuje zwolnienie lekarskie. Każdy przestój w pracy oznacza koszty - tłumaczy Jasiński. Dlatego pracodawcy apelują do lekarzy, by w tych sprawach nie szli pacjentom na rękę. Wojciech Perekitko, szef lekarzy rodzinnych w Lubuskiem podkreśla, że sytuacje, kiedy ktoś przychodzi po zwolnienie, bo boi się, że straci pracę, zdarzają się sporadycznie. - Tak było 20 lat temu. Teraz ludzie bardziej szanują pracę - mówi. Ekspert z Randstad dodaje: - Wśród pracowników, którzy obawiają się utraty pracy obserwujemy też inne zjawisko. Pracują dłużej niż pozwala na to kodeks pracy, biorą na siebie więcej zadań i starają się pokazać pracodawcy, jako pracownicy zaangażowani, pracowici oraz odpowiedzialni. Jeśli zachorują, to pomimo iż powinni udać się na uzasadnione zwolnienie, zostają w pracy.

Czytaj też Kiedy nie trzeba płacić składek do ZUS-u? 

W gabinetach lekarskich też to widzą. - Rośnie liczba pacjentów, którzy z powody stresu związanego z pracą odczuwają dolegliwości somatyczne, związane z sercem, żołądkiem. To cena za czasy, w jakich żyjemy - dodaje Perekitko.