6 najważniejszych zmian w Kodeksie pracy

W ciągu najbliższych miesięcy wejdą w życie przepisy, które zmienią dotychczasowo obowiązujące zasady zawierania umów i wynagradzania pracowników w Polsce.
6 kluczowych zmian dla polskiego rynku pracy

fot. 123RF

  • 6 kluczowych zmian dla polskiego rynku pracy
  • 6 kluczowych zmian dla polskiego rynku pracy
  • 6 kluczowych zmian dla polskiego rynku pracy

Eksperci Work Service i Pracodawców RP przeanalizowali, jakie znaczenie będą miały dla pracowników i pracodawców m.in. zmiany w umowach na czas określony, godzinowa płaca minimalna, nowe wytyczne w przetargach publicznych.

Zobacz też: Nowelizacji Kodeksu pracy 2016. Co w praktyce oznaczają nowe przepisy dla pracownika? 

22 lutego 2016 r. weszła w życie nowelizacja z 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks Pracy. Nowelizacja dotyczy m.in. ograniczenia czasu trwania i liczby umów zawieranych na czas określony.

Zmiany w umowach zawieranych na czas określony

Według nowych zasad, pracodawca będzie mógł zatrudnić pracownika na czas określony trwający nie dłużej niż 33 miesiące. Wliczając w to okres próbny, limit ten będzie osiągał maksymalnie 36 miesięcy. Łączna liczba tego rodzaju umów, zawartych między pracodawcą a pracownikiem, nie będzie mogła być większa niż trzy. Co ważne, miesiące pracy w tej samej firmie będą się sumowały, bez względu na przerwy pomiędzy umowami, a po tym okresie pracodawca będzie zobowiązany do podpisania z danym pracownikiem umowy na czas nieokreślony.

- Zmiana ta zapobiegnie nadużyciom, do jakich mogło dochodzić poprzez wprowadzanie dłuższych niż jednomiesięczna przerw pomiędzy poszczególnymi umowami. Umożliwiało to zawieranie nieograniczonej liczby umów o pracę na czas określony pomiędzy tymi samymi stronami. Nowe przepisy powinny ograniczyć nieuzasadnione i nadmierne wykorzystywanie umów na czas określony. Pracodawcy szukający elastycznych form zatrudnienia, będą mogli w większym stopniu korzystać z umów kodeksowych, w ramach ustawy o pracy tymczasowej – komentuje Krzysztof Inglot z Work Service S.A.

Okres wypowiedzenia po nowemu

Nowelizacja ustawy wprowadza również zmiany w zakresie rozwiązania stosunku pracy pomiędzy stronami. Zrównane zostaną zasady kształtujące okresy wypowiedzeń. Oznacza to, że pracownicy zatrudnieni na umowach na czas określony będą objęci tożsamymi regulacjami jak w przypadku umów na czas nieokreślony. Od 22 lutego będą obowiązywać jednolite regulacje przewidujące dwutygodniowe, miesięczne lub kwartalne okresy wypowiedzenia, które zależą od stażu u danego pracodawcy. Dotychczas na umowach na czas określony dominował okres wypowiedzenia w wysokości 14 dni.

- Konieczność ujednolicenia okresów wypowiedzenia umów o pracę wynika z orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości UE. Zmiana ta ma na celu zrównanie sytuacji pracowników zatrudnionych na terminowych umowach o pracę z pracującymi na umowach bezterminowych. Dzięki temu ci pierwsi zyskają większą stabilizację zatrudnienia. Jednak wprowadzenie przy umowach terminowych analogicznych okresów wypowiedzenia, jak przy umowach na czas nieokreślony, to prawdziwa rewolucja w naszym Kodeksie pracy. Pracodawcy nie będą już mogli rozstać się z pracownikiem zatrudnionym na czas określony za 2-tygodniowym okresem wypowiedzenia, niezależnie od stażu jego pracy. Teraz muszą liczyć się z tym, że przy dłuższych umowach, kiedy pracownik przepracuje co najmniej 3 lata – okres ten będzie wynosił 3 miesiące – mówi Wioletta Żukowska, ekspert ds. prawa pracy Pracodawców RP.

Trzy rodzaje umów o pracę

Liczba typów umów o pracę zostanie ograniczona do trzech: umowy o pracę na okres próbny, umowy o pracę na czas określony i umowy o pracę na czas nieokreślony. Zlikwidowane zostaną umowy na czas wykonywania określonej pracy oraz zawierane na czas zastępstwa nieobecnego pracownika. W obu przypadkach zamiennikami staną się umowy na czas określony.

Zobacz też: Od 1 stycznia 2016 roku wzrosła płaca minimalna. Ile wynosi najniższa krajowa? 

- Ograniczenie rodzajów umów o pracę miało na celu uproszczenie przepisów, a wyeliminowanie z Kodeksu pracy umowy na czas wykonania określonej pracy wynikało z tego, że nie była ona stosowana w praktyce. Najbardziej istotną zmianę stanowi jednak brak odrębności umowy na zastępstwo (zastępstwo będzie stanowiło jedną z przesłanek do zawarcia dłuższej umowy na czas określony). W konsekwencji przy tych umowach obowiązywać będą okresy wypowiedzenia takie same jak przy umowach bezterminowych. To znaczy, że nie będzie można już rozwiązać takiej umowy, tak jak to było dotychczas, za 3-dniowym wypowiedzeniem. Zmiana ta jest korzystna dla pracowników, ponieważ zapewni im większą stałość zatrudnienia - tłumaczy Wioletta Żukowska.

W najbliższych miesiącach zapowiadane jest również wprowadzenie zmian w zakresie godzinowej płacy minimalnej, zasad związanych z rozpoczęciem pracy, a także wprowadzenie programu 500 plus.

Minimalna stawka godzinowa w wysokości 12 zł

Minimalna stawka godzinowa nie będzie stosowana przy zatrudnieniu na etat. Pracowników etatowych obejmuje bowiem od 1 stycznia 2016 r. miesięczna płaca minimalna, która wzrosła o 100 zł i wynosi obecnie 1850 zł brutto.

- Godzinowa płaca minimalna, która będzie obowiązywać w przypadku umów zleceń, wyrównuje szanse na polskim rynku pracy. Stawka na poziomie 12 zł brutto wydaje się racjonalna i nie powinna negatywnie wpływać na sytuację pracodawców. Tę zmianę odczują w szczególności osoby, które pracowały w niepełnym wymiarze godzin za najniższe stawki – komentuje Maciej Witucki, Prezes Zarządu Work Service S.A.

Zawarcie umowy z pracodawcą przed rozpoczęciem 1. dnia pracy

Kolejną zmianą szykowaną przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w Kodeksie pracy jest praca z podpisaną umową. Oznacza to konieczność potwierdzania pracownikowi na piśmie podstawowych ustaleń związanych z zawarciem umowy o pracę. Jest to likwidacja tzw. syndromu pierwszej dniówki. Zmiany mają spowodować, że część spośród 379 tys. osób pracujących dotychczas bez pisemnej umowy o pracę, czy bez pisemnego potwierdzenia warunków zatrudnienia, będzie pracować legalnie.

- Od wielu lat edukujemy wszystkie osoby poszukujące pracy, aby nie podejmowały zatrudnienia bez wcześniej podpisanej umowy. W przypadku jakichkolwiek problemów, to jedyny dokument chroniący prawa pracownika i dający możliwość egzekwowania swoich praw w sądzie pracy. Cieszy nas, że nasze apele będą zmieniane w formę prawną. To dobra praktyka, która poprawi standardy na rynku pracy – dodaje Maciej Witucki.

Zobacz też: KODEKS PRACY 2016 - TEKST JEDNOLITY 

Ponadto w obszarze gospodarki ma dojść do zmiany kryteriów wyboru firm, które będą przystępować do przetargów publicznych. Przygotowywana nowelizacja ustawy zakłada konieczność zatrudniania pracowników na etatach w przypadku firm ubiegających się o państwowe kontrakty. Ponadto jeżeli przedmiot zamówienia nie jest ustandaryzowany, kryterium ceny nie powinno mieć większej wagi niż 40%.

- Nowelizacja jest konieczna z racji zbliżającego się terminu wdrożenia unijnych dyrektyw i temu poświęconych jest większość przepisów. Potrzebne są jednak systemowe zmiany i nowa ustawa, nad którą prace rozpoczną się po uchwaleniu pilnej nowelizacji. Zgodnie z oczekiwaniami partnerów społecznych zwiększa się rola klauzul społecznych i poza cenowych kryteriów oceny ofert. Dostrzegamy, że wyciągane są wnioski z minionej perspektywy finansowej UE, podczas której doprowadzono do upadku tysiące firm z branży budowlanej, a wielu pracowników było wypychanych z etatów na umowy cywilnoprawne bądź w szarą strefę. Zamówienia publiczne muszą skupiać się zarówno na racjonalnym wydawaniu pieniędzy podatnika, jak również na generowaniu korzyści społeczno-gospodarczych. Projektowane zmiany zmierzają w tym właśnie kierunku, lecz bardzo dużo pracy jeszcze przed nami – tłumaczy Piotr Wołejko, ekspert ds. społeczno-gospodarczych Pracodawców RP. 

Autor: regiopraca.pl
Współpraca: Work Service
1komentarzy
Dodaj komentarz

Komentarze (1)

Komentarz został usunięty.
a co zasadniczymi i doniej doliczane sa stazowe dlaczego my fizyczni ciagle jestesmy pokrzywdzeni czy nie moze byc najnisza krajowa plus stazowe a nie dolicza stazowe do zasadniczej sobie wezna i tesz wychodzi najnisza krajowa
gosc, 22.02.2016, 13:03

Polecamy